Kiedy terapia par nie działa?

Coming out to ważny i często trudny moment w życiu wielu osób. To proces dzielenia się z bliskimi swoją tożsamością seksualną lub płciową. Niezależnie od tego, czy planujesz powiedzieć o tym rodzinie, przyjaciołom czy współpracownikom, kluczowe jest zadbanie o siebie w tym czasie. Poniżej znajdziesz praktyczne wskazówki, które pomogą Ci przejść przez ten proces w jak najbardziej komfortowy sposób.

W życiu pary, niezależnie od długości czasu trwania związku, mogą pojawić się trudności, o których rozwiązanie jest niezwykle ciężko. Jeśli rozmowa, podejmowane wspólnymi siłami działania nie przynoszą rezultatów, warto zastanowić się nad skorzystaniem ze wsparcia, jakim jest terapia par. 

Jednakże, mimo wielu pozytywnych efektów, jakie można osiągnąć dzięki współpracy z terapeutą par, istnieją pewne sytuacje-pułapki, jak i błędy, w przypadku których osiągnięcie takich rezultatów może być znacznie utrudnione. 

Kiedy terapia par może być nieskuteczna i powinniśmy zdecydować się na inny rodzaj pomocy specjalistycznej przed jej rozpoczęciem? Przypadkami takich sytuacji mogą być:

• Niechęć jednego z partnerów na podjęcie współpracy z terapeutą
• Brak zaufania do terapeuty 
• Brak lub zbyt mała motywacja partnera/ów do zmiany, przyjęcia pomocy 
• Pozostawanie w podwójnym związku i brak gotowości do rezygnacji z jednego z nich
• Podjęta już decyzja o rozwodzie
• Uzależnienie 
• Inna choroba lub zaburzenie psychiczne
• Przemoc w relacji

W przypadku niechęci do terapii, braku zaufania, czy istnienia trudności motywacyjnych, próby podjęcia współpracy w ramach terapii par nie okażą się efektywnymi. O ile problemy w zaufaniu terapeucie można spróbować rozwiązać poprzez wspólny z partnerem wybór odpowiedniego specjalisty, o tyle otwartość, poczucie sensu i zaangażowanie obu osób w związku jest ważnym aspektem umożliwiającym pozytywne zmiany. Partner, który ma w sobie chęć naprawy relacji, może spróbować podjąć terapię własną, indywidualną. Umożliwi to osiągnięcie celów terapeutycznych, z uwagą, iż dotyczyć one będą jedynie jego osoby, z wyłączeniem relacji, w której pozostaje. 

Jeśli w relacji występuje problem uzależnienia jednego lub dwojga partnerów, terapia par może zostać zastąpiona terapią indywidualną, jak i terapią uzależnień w ramach programów realizowanych w specjalistycznych ośrodkach. Jeśli uzależniony jest jeden z partnerów, wartościowa może być również terapia indywidualna drugiej osoby. W takiej sytuacji zachodzi ryzyko wejścia w rolę osoby współuzależnionej, co znacząco wpływa na całokształt życia osoby.

W sytuacji występowania u partnera/ów innych zaburzeń lub chorób psychicznych, tak jak w przypadku uzależnień, warto w pierwszej kolejności podjąć terapię indywidualną. W jej trakcie osoba może zdobyć wiedzę o mechanizmach zaburzenia/choroby, kształtować samoświadomość, jak i umiejętności radzenia sobie z niektórymi objawami. Terapia własna daje również podstawy do poznania swoich możliwości, jak i ograniczeń w zakresie tworzenia relacji, komunikacji i wprowadzania zmian w związku. 

Przemoc występująca w relacji, bez względu na jej charakter, nie daje podstaw do rozpoczęcia terapii par. Bardziej odpowiednim oddziaływaniem jest zapewnienie osobie doznającej przemocy bezpieczeństwa, fizycznego, jak i emocjonalnego. Tego rodzaju pomoc można uzyskać w Ośrodkach Interwencji Kryzysowej. Wartościowe mogą okazać się również grupy wsparcia skierowane do osób, które doznają przemocy, jak i terapia indywidualna. 

A jakie sytuacje, choć trudne, nie muszą być przeciwwskazaniem do rozpoczęcia terapii par?

• Takim wyzwaniem są momenty niepewności, które mogą dotknąć jednego lub obu partnerów. Jest to dość powszechne, gdyż dzielenie się np. swoimi emocjami, myślami nie każdemu przychodzi z łatwością. 
• W związku z rozpoczęciem terapii można doświadczyć także innych odczuć, takich, jak złość czy rozczarowanie. Innym stanem, który może wystąpić, jest wycofanie się. 

Nie masz pewności, czy terapia par to dobry krok  – co zrobić?  Oto nasze wskazówki:

• Pojedyncza konsultacja może pomóc w podjęciu decyzji, czy terapii par to dobra droga, a jednocześnie nie zobowiązuje do pełnego procesu terapeutycznego. 
• Alternatywą jest rozpoczęcie indywidualnego procesu terapeutycznego przez każdego z partnerów – to dobry początek, jeśli do podjęcia wspólnej terapii nie ma jeszcze gotowości.
• Warto zadać sobie pytanie: „Czy mam w sobie zasoby i chęci, aby rozpocząć wysiłek, jakim jest praca nad relacją z drugą osobą, nawet jeśli rezultaty nie są pewne w 100%?”.
• Terapia par niekoniecznie jest ratunkiem dla relacji – może być również rozumiana jako inwestycja w związek i jego poprawne funkcjonowanie.

Na przebieg terapii par mogą również wpłynąć pewne błędy – zarówno ze strony klienta, jak i terapeuty par: 

• Klient: może zataić przed terapeutą istotne informacje, takie jak wymienione wyżej, np. nie wspominać o swojej ambiwalencji, co do działań terapeutycznych, czy doświadczaniu przemocy w związku.
• Terapeuta par: może przejąć nadmierną odpowiedzialność za związek swoich klientów lub prowadzić sesje w nieodpowiednio szybkim lub wolnym tempie, co może wiązać się z proponowaniem zmian w relacji pary, które nie będą dostosowane do ich sytuacji i potrzeb.

Jak uniknąć trudności w przebiegu terapii par?

• Jasne wyrażanie swoich potrzeb, deklarowanie doznawanych trudności, co ułatwi dobór właściwej interwencji specjalistycznej – niekoniecznie w pierwszej kolejności może okazać się nią terapia par.
• Informowanie o aspektach terapii, które mogłyby ulec modyfikacjom, aby dostosować je do oczekiwań własnych, jak i partnera. 
• Zgłaszanie wątpliwości związanych z procesem terapeutycznym, co ułatwi jego przebieg i wpłynie na doznawaną jakość pomocy.
• Wybór specjalisty, który wzbudza zaufanie i chęć podjęcia współpracy nad poprawą jakości związku. 

Terapia par to jedna z usług dostępnych w Fundacji Niepodzielni. Jeśli widzicie, że Wasz związek potrzebuje pomocy, warto zastanowić się nad jej rozpoczęciem!